państwo w zachodniej części Ameryki Południowej, nad Oceanem Spokojnym. Jest to trzecie co do wielkości państwo kontynentu po Brazylii i Argentynie oraz drugi największy kraj andyjski po Argentynie. Spodoba się miłośnikom starożytnych cywilizacji i obcych kultur, żądnym pięknych widoków i kapitalnych tematów do zdjęć, łowcom przygód i dreszczyku emocji. 

język urzędowyhiszpański, keczua, ajmara
język używanyhiszpański, keczua, ajmara
ustrój polityczny republika
stolicaLima
powierzchnia1,285,216 km2 (20 na świecie)
liczba ludności29,496,000
gęstość zaludnienia23/km2 (192 na świecie)
religiakatolicy (90%), protestanci (7%), pozostali (3%)
PKB/mieszkańca5,593$
walutasol (PEN)
kod telefoniczny+ 51
strefa czasowaUTC - 5
Wizy

Obywatele polscy udający się do Peru w celach turystycznych (pobyt do 90 dni) oraz podróżujący tranzytem są zwolnieni z obowiązku wizowego. Okres ważności paszportu przy wjeździe nie jest określony (zaleca się przynajmniej 6 miesięcy). Nie wymaga się określonej kwoty pieniędzy na pobyt. Przy wylotach za granicę nie obowiązuje opłata lotniskowa (jest ona wliczona w bilet), natomiast na niektórych lotniskach krajowych przy przelotach liniami wewnętrznymi obowiązuje jeszcze opłata lotniskowa ok. 6 USD.

Klimat (kiedy jechać)

Peru położone jest w strefie klimatu równikowego i podrównikowego. Głównym czynnikiem kształtującym klimat tego terytorium są wysokości nad poziom morza oraz wpływ zimnego Prądu Peruwiańskiego.

Na wybrzeżu pomiędzy IV a XI problemem może być zimna mgła tzw. garua (najgorzej jest w VIII, z temperaturą 13-17 stopni).

Zachodnie zbocza Andów cieszą się dobrą pogodą cały rok. Jest tam sucho i gorąco.

Najlepszy okres do zwiedzania rejonów andyjskich przypada między majem a wrześniem. Krystalicznie czyste powietrze w górach gwarantuje wspaniałe widoki, jednak wahania temperatury są bardzo wysokie - nocami bywają tu nawet przymrozki. W pozostałych miesiącach jest znacznie cieplej, ale też wilgotniej.

Nizina Amazonki trapiona jest porami deszczowymi od XI-V (najintensywniejsze opady I-IV).  Bardzo często zamknięte są wówczas drogi, gdyż ulewne deszcze powodują powodzie i osuwanie się warstw ziemi.

Na wspinaczkę w Cordillera Blanca najlepiej wybrać się w lipcu.

Przepisy prawne

Należy zwrócić uwagę na przepisy dotyczące wywozu materiału roślinnego i zwierzęcego, których naruszanie podlega surowym karom. Wywóz wyrobów rzemiosła artystycznego i ludowego poddany jest kontroli. Zabronione jest wywożenie dóbr kultury o znacznej wartości, w szczególności archeologicznej, bez specjalnych zezwoleń. Przy zakupie wyrobów artystycznych imitujących wyroby kultur prekolumbijskich należy zachować dowód zakupu (niektórzy rzemieślnicy stosują charakterystyczne oznaczenia swoich wyrobów).

Peru należy do krajów, w których działają mafie narkotykowe. Przemyt i posiadanie środków odurzających, a także handel nimi podlegają wysokim karom - od 8 do 25 lat pozbawienia wolności. W żadnym wypadku nie należy podejmować się przewożenia przez granicę przesyłek lub paczek z nieznaną zawartością lub pochodzących od nieznajomych osób.

Zdrowie

W Peru dość powszechnie występuje żółtaczka typu A (pokarmowa). Zagrożenie chorobami tropikalnymi na wybrzeżu i w górach jest niewielkie. W tropikalnych regionach nizinnych na wschodzie i północy kraju (Loreto, Ucayali, Amazonas) występuje umiarkowane zagrożenie malarią i dengą. Szczepienia ochronne w zasadzie nie są wymagane. Służba zdrowia powiadamia o konieczności takich szczepień, jeśli pojawiają się symptomy epidemii, a podróżujący udają się na obszary zagrożone. Szczepień przeciw żółtej febrze można dokonać na miejscu (koszt ok. 15 USD), co najmniej na 10 dni przed udaniem się w rejony zagrożone chorobą. Szczepienie przeciw cholerze nie jest wymagane ze względu na małą skuteczność.

Podczas podróży w wyżej położone regiony Peru (np. do Cuzco, ok. 3400 m n.p.m.) u wielu osób występują objawy choroby wysokościowej (soroche): bóle głowy, brzucha czy torsje. Ustają one na ogół po mniej więcej jednej dobie, jednakże osoby cierpiące na choroby układu krążenia powinny skonsultować się z lekarzem przed podjęciem podróży w Andy. Sprawdzonym sposobem na złagodzenie efektu soroche jest przestrzeganie odpowiedniej diety (posiłki lekkostrawne, bez mięsa, mleka i alkoholu) w przeddzień i w pierwszych dniach pobytu w rejonie wysokogórskim. Pomaga też aspiryna i miejscowe sposoby, polegające na żuciu liści koki lub piciu herbaty z koki (jest to w 100% legalne).

Opieka medyczna jest ogólnie dostępna w większych ośrodkach miejskich. Koszt wizyty lekarskiej w klinikach o europejskim standardzie jest wyższy niż w Polsce i wynosi 50 -100 USD. Doba w szpitalu lub klinice kosztuje od 50-100 USD wzwyż. Przy zakupie leków należy korzystać z dużych, markowych aptek, gdyż zdarzają się przypadki sprzedawania podrobionych produktów farmakologicznych. Większość aptek nie żąda okazania recepty od lekarza nawet przy zakupie antybiotyków.

Bezpieczeństwo

Zagrożenie przestępczością pospolitą jest duże. Należy uważać na kradzieże i napady połączone z kradzieżami, zwłaszcza na dworcach autobusowych, lotniskach i w środkach komunikacji miejskiej. Zaleca się ostrożność przy wyborze środków komunikacji krajowej, szczególnie autobusów. Zdarzają się również napady na statki i łodzie pływające po rzekach w dżungli (Amazonka, Ucayali).

Na trasie z lotniska do centrum Limy zaleca się korzystanie z taksówek firm oficjalnie uznanych przez władze lotniska i mających swoje stanowiska wewnątrz terminalu przylotów. Natomiast zdecydowanie odradza się korzystanie z przypadkowych taksówek odjeżdżających z postoju przed dworcem lotniczym.

Ważne dokumenty można zdeponować w sejfach hotelowych. Nie należy nosić przy sobie dużej ilości pieniędzy ani paszportu. Turyści powinni mieć przy sobie fotokopię paszportu, poświadczaną przez Ambasadę RP w Limie.

W centrach miast działa policja turystyczna, która informuje o zagrożeniach i służy pomocą.

 

Waluta i ceny

1.00 BGN = 0,65$

 

Akceptowane są karty kredytowe (np.: VISA, MasterCard, American Express). W miastach nie ma problemu z dostępem do bankomatów.

 

obiad w lokalnej jadłodajni - ok.2$; obiad w restauracji dla turystów - 4 - 8$

koszt dzienny/osobę dla mało wymagających - 15 - 25$

koszt dzienny/osobę dla bardziej wymagających - 60 - 100$

Noclegi

tani hotel/kwatera prywatna - dwójka 12$ - 20$ (zależy od lokalizacji, w Copacabanie można spać za 7.5$)

Transport tam/z powrotem

samolot najtaniej od ok.3500 - 4000 zł powrotny

np. EASY JET lub WIZZAIR do Madrytu i stamtąd IBERIĄ do Limy.

Transport na miejscu

Nie ma urzędowych ograniczeń w podróżowaniu, jednak wjeżdżając w rejony, w których dotychczas działają na niewielką skalę organizacje terrorystyczne oraz kartele kokainowe (departamenty San Martin - dolina rzeki Huallaga, oraz Ayacucho i Apurimac - dolina rzeki Ene), należy zachować szczególną ostrożność. Nie zaleca się wyjazdów w regiony graniczące z Kolumbią (wzdłuż rzeki Putumayo) oraz Ekwadorem (Kordyliera Kondora). Należy liczyć się z możliwością blokad dróg na obszarach górskich i wiejskich, w wyniku czego pewne regiony mogą być okresowo odcięte od reszty kraju. Stanowczo zaleca się zachowanie szczególnej ostrożności przy podróżowaniu po dżungli, szczególnie szlakami wodnymi, w tym bezwzględne korzystanie z przewodników miejscowych oraz utrzymywanie kontaktu z lokalnymi władzami administracyjnymi bądź policyjnymi w poszczególnych wioskach i miasteczkach. Nie najlepszą sławę mają również miejscowości na wybrzeżu oraz Lima.

Autobus. Komunikacja drogowa obsługiwana jest przez liczne przedsiębiorstwa autobusowe. Zazwyczaj posiadają one własne terminale, często oddalone od siebie. Autokary należące do bardziej renomowanych firm, obsługujące główne miasta na wybrzeżu oraz Puno, Cuzco i Arequipa, są w dobrym stanie technicznym. W mniejszych ośrodkach działają gorsze, mniej regularne linie, mające wysłużony, często zawodny tabor. W porze deszczowej (od listopada do kwietnia) w regionach górskich należy liczyć się z przerwami w komunikacji z uwagi na lawiny błotne.

Transport rzeczny. Istnieją połączenia rzeczne obsługujące miasta na wschodzie kraju (np.: Pucallpa i Iquitos), skąd można udać się Amazonką do Brazylii (Tabatinga).

Pociąg. Krótkie odcinki kolei traktowane są jako atrakcja turystyczna, w związku z tym bilety są znacznie droższe niż na autobus. Kilka razy w miesiącu działa kolej łącząca Limę z Huancayo (tzw. kolej Malinowskiego).

Samolot. Peru ma dobrze rozwiniętą sieć lotnisk krajowych i linii lotniczych obsługujących trasy wewnętrzne. Ze względu na utrudnienia komunikacyjne mogące wystąpić w trakcie podróży po Peru zaleca się zaplanowanie powrotu do Limy co najmniej z jednodniowym wyprzedzeniem w stosunku do daty planowanego powrotu do Polski. Jest to szczególnie istotne w przypadku posiadania biletu tzw. tanich przewoźników, którzy nie oferują możliwości zmiany terminu lotu ani zwrotu pieniędzy za bilet, niezależnie od okoliczności losowych.

Warto wiedzieć

Tutejsze targowiska są kopalnią cennych rękodzieł, szczególnie wyrobów ze srebra i złota, kopii ceramiki prekolumbijskiej, odzieży z alpaki i wełnianych tkanin ozdobnych.

W rejonie Amazonki można zakupić egzotyczne przedmioty używane podczas rytualnych tańców, przedmioty użytkowe (naczynia czy torby myśliwskie) lub broń (dzidy, strzały).

Kuchnia

W kuchni peruwiańskiej króluje pieczony kurczak. Typowe menu del dia (danie dnia) w taniej jadłodajni to: zupa warzywna, kawałek mięsa kurczaka, duża porcja ryżu, frytki, plasterek pomidora czy ogórka i kompot. Można też spotkać połączenia ryżu z makaronem lub ziemniaków z makaronem. Smażone ziemniaki mogą się znaleźć nawet w kanapkach (dostępnych w różnych wersjach na każdym dworcu). W lepszych restauracjach jest oczywiście większy wybór dań. Warto choć raz spróbować tradycyjną pieczoną świnkę morską.

Powszechnie sprzedawane są galaretki z plastikowych kubeczkach. Koniecznie trzeba kupić granadille - okrągłe owoce wielkości średniego jabłka. Gładka pomarańczowa skórka, a w środku miękki, słodki, nieco obślizgły pestkowy miąższ. Całe wnętrze da się wyssać w całości, łącznie z pestkami i smakuje wybornie.

Do tradycyjnych potraw podawanych na wybrzeżu można zaliczyć takie dania, traktowane tu jako przekąski, jak ryba marynowana z cytryną, chili i cebulą, podawana na zimno z gotowanymi lub słodkimi ziemniakami (ceviche de corvina), czy podane podobnie krewetki (ceviche de camarones).

Popularny w Peru napój alkoholowy to chicha. Jest to trunek z gatunku słabego piwa, pędzony zwykle na domowy sposób, a konkretnie przy użyciu szczęk bezzębnych babcinek. Ziarna kukurydzy są odpowiednio długo przeżuwane w ustach, po czym wypluwane do naczynia. Tam, dzięki enzymom znajdującym się w ślinie, następuje proces fermentacji i napój gotowy. Niektóre szczepy Indian wyrabiają go z rozgotowanych korzeni manioku, czasem do wyrobu chichy używa się ziaren pszenicy, jęczmienia czy różnych owoców.

Inka Kola - oranżadą o smaku gumy do żucia.

Miasta i zabytki

Machu Picchu - największa atrakcja turystyczna nie tylko Peru, ale i całej Ameryki Południowej - zagubione miasto Inków w kapitalnej scenerii zielonych gór (naprawdę warto wstać grubo przed świtem, żeby wdrapać się na szczyt Wayna Picchu!).

Ollantaytambo – niewielkie, malownicze miasto na końcowym skraju Świętej Doliny Inków, przecięte rzeką Urubamba, leżące u podnóża ruin inkaskich, mających być ostatnią fortecą obronną Inków przed Hiszpanami.

Cuzco - dawna stolica Imperium Inków na 3400m n.p.m., pełna krętych, stromych uliczek, kolonialnej architektury i zabytkowych kościołów. 

Arequipa - miasto otoczone wulkanami, domy i kościoły z białawego kamienia wulkanicznego;  koniecznie: Museo Santuarios Andinos, gdzie przechowuje się mumię Joanity i Monasterio Santa Catalina, gdzie w luksusowych warunkach żyły hiszpańskie mniszki.

Puno - wyspy Uros - trzcinowe pływające wyspy kolorowych Indian Keczua i Ajmara.

Rysunki Nazca - system linii, które oglądane z góry przypominają kształtem zwierzęta, rośliny lub figury geometryczne, będący dziełem kultury Nazca.

 

Przyroda

kanion Colca - najgłębszy kanion na świecie (jego ściany wznoszą się z lewej strony na ponad 3200 m nad poziom rzeki, zaś z prawej - na 4200 m)  i kondory - szczególnie Cruz del Condor lub Mirador Tapay z samego rana.

jezioro Titicaca - najwyżej położone żeglowne jezioro na świecie ( 3811m n.p.m), czczone w czasach inkaskich.

krajobrazy Andów i altiplano - choćby z okien autobusu.

bliskie spotkanie z lamą czy alpaką (choćby w Macchu Picchu)

Islas Ballestas – wyspy na południe od Limy w okolicach Paracas; można spotkać głuptaki, kormorany, flamingi, pelikany i pingwiny Humboldta 

Wypoczynek i rozrywka

Inka Trail - dotarcie do Machu Picchu drogą Inków lub jedną z opcji alternatywnych (taniej i mniej tłoczno)

trekking - Huaraz, Cordillera Blanca, Huayhuash, kanion Colca

przejażdżka wolną łodzią rzeką Amazonką przez środek dżungli

lot małym samolotem nad liniami Nazca

Rafting Rio Urubamba w Cuzco

sandboarding na pustyni wokół oazy Huacchacina.

Jazda konna - szczególnie popularna w Sierze

Odpoczynek. W źródłach termalnych w Chivay (po drodze do kanionu Colca) oraz w Aguas Calientes.